Wędrowanie/poszukiwanie

Manowce z bielą 2007, 40 x 40 cm olej, płótno/Manowce-manowce 2015, olej, płótno/ Manowce 2015, 50 x 50 cm olej, płótno

 

Manowce z błękitem 2007, 45 x 255 cm

 

Krystyna Lipka-Czajkowska
Bez tytułu 2007, 170 x 170 cm, olej, płótno

 

Perspektywa 2009, 50 x 140 cm, olej, płótno

 

Krystyna Lipka-Czajkowska
Manowce z czerwienią dyptyk 2007, 2 x 50 cm x 90 cm, olej, płótno

 

Krystyna Lipka-Czajkowska
Manowce 2007, 50 cm x 300 cm, olej, płótno

 

Krystyna Lipka-Czajkowska
Manowce 2007, 25 x 35-cm, olej, płótno

 

Krystyna Lipka-Czajkowska
Pułapka V 2007, 80 cm x 80 cm, olej/Manowce 2007, 25 cm x 35 cm, olej

 

Krystyna Lipka-Czajkowska
Katalog wystawy „Manowce”

Malarstwo Krystyny Lipki – Czajkowskiej wyrasta z tradycji sztuki, jednak nie jest prostym naśladownictwem, powielaniem tego, co było. Powiązanie z tradycją ujawnia się głębiej – to świadomość poczynań poprzedników i otwarcie na przesunięcia dokonane w sztuce. Odnajdujemy w nim geometryczne fascynacje prostą figurą, równocześnie wrażliwość kolorystyczną; dbanie o detal, jak i umiejętne konstruowanie całości. Kolor w Jej pracach odgrywa znaczącą rolę, często budując nowe konteksty. Wcześniej przeważał chłodny niebieski, obecnie paleta rozszerzyła się. Sporo w nowych obrazach ciepłego fioletu, czasami zyskuje on przewagę, a czasem jedynie nieśmiało przebija delikatnymi akcentami, w oswojonym błękicie czy niepokojąco-ożywczej czerwieni. Podobnie geometryczne podziały – poziome i pionowe linie proste zyskują krzywizny, rozdarcia, często urywają się, nagle. Pojawia się również wyraźny nowy kształt spirali. Z powyższych elementów artystka maluje specyficzne pejzaże. Malarstwo Lipki – Czajkowskiej jest z pewnością abstrakcją, lecz są to obrazy abstrakcyjnych miast, nie czysta gra kolorami i kształtami. Wrażenie architektoniczne potęguje przestrzenność wykreowanych obszarów. A ostatnio artystka weszła w trójwymiarową przestrzeń, gdy wybrane fragmenty obrazów zamieniła w przestrzenne obiekty. Spirale, miasta, tajemnicze światy – możliwe, przyszłe, wyobrażone – przywołują teorie futurystyczne. Gra wyobraźni, ważność oddana dynamice, ruchowi i zmienności są wspólne. Jednakże nowoczesny świat początku dwudziestego wieku był inny, niż ponowoczesny świat przełomu XX i XXI wieku, wobec tego, nie naśladowanie a jedynie delikatnie zaznaczona refleksja wywołuje podobieństwa. A może to jedynie odbiorcza interpretacja piszącej…?

Cechą charakterystyczną twórczości Krystyny Lipki – Czajkowskiej jest komponowanie większej całości z mniejszych płócien. Nie maluje od razu jednego wielkiego/długiego obrazu, lecz łączy poszczególne fragmenty w pożądaną całość, przy czym owe fragmenty zawsze zachowują swoją ontologiczną odrębność. Jakby artystka chciała zaznaczyć sfragmentaryzowanie naszej rzeczywistości. Jakby mówiła o niemożności budowania jednej, nierozerwalnej i zamkniętej linii życia. Każdy z nas, codziennie skleja poszczególne fragmenty, kreując własną tożsamość, ze świadomością ruchomego niedokończenia. Jednak potrzebujemy stałości i dlatego nieustannie poszukujemy i staramy się dopasować poszczególne części, uzyskując chwilową stałość: życia, sztuki, obrazu…. Podobnie z fragmentami czyni Lipka. Poszczególne płótna, ważne pojedynczo, jako części, tworzą całość, jednak drzemie w nich otwartość na odmienne ułożenie, inny porządek, nową całość. Gdy sklejamy całokształt z fragmentów musimy zachować czujność, bowiem zawsze może pojawić się błąd, możemy zejść na manowce. Krystyna Lipka tworzony ostatnio cykl tytułuje „Manowce”.

Jak w poprzednich tytułach („Bramy”, …), tutaj również artystka podkreśla moment przejścia, a przede wszystkim wędrowania, które z jednej strony nas ekscytuje i uwodzi, z drugiej wywołuje niepokój i poczucie niepewności, jak pozostawiony ślad odmiennego koloru, jak wtrącona drobna plama barwna. Spokój momentu odszukania, zawiera w sobie przeświadczenie o możliwym niebezpieczeństwie i jednocześnie stanowi potencjalność dalszego wędrowania. Podróżujemy, poszukujemy, każdy z nas jest szczególnym współczesnym nomadem na różnych drogach. Manowce nie są prostymi, utartymi szlakami, błądzimy po nich w nadziei znalezienia odpowiedniego kierunku – planu na następny dzień naszego życia, czy drogi dalszego rozwoju artystycznego. Czasami te drogi się schodzą, jak w przypadku malarstwa Krystyny Lipki – Czajkowskiej.

Justyna Ryczek
Uniwersytet Artystyczny w Poznaniu

Wandering/searching

Krystyna Lipka-Czajkowska’s painting originates from a tradition of art, but it isn’t just an imitation, a copy of what appeared before. A connection between her art and tradition shows deep inside – it’s the consciousness of what was created before and being open to movements that happened in art. In her paintings we can find geometric fascination for a simple figure and at the same time sensitivity to colour; attention to detail as well as the ability to construct a harmonious whole. Colour in her works plays an important role, often creating new contexts. Her previous pictures were dominated by cool blue whereas now the palette has extended. There is quite a lot of warm violet in her paintings which sometimes predominates but in other paintings is just delicately accented in a subtle blue or a disturbingly refreshing red. The same can be said about geometric divisions – horizontal and vertical straight lines become curved, torn, they often end at some point, suddenly. Another thing that appears is a new distinct shape of spiral. The artist uses all these elements to paint unique landscapes. Lipka-Czajkowska’s painting is an abstraction, for sure, but these paintings present abstract cities, so they aren’t a pure play of shape and colour. The impression of architecture is strengthened by spaciousness of created areas. Recently the artist has entered the three-dimensional space when she has changed some fragments of paintings into spatial forms. Spirals, cities, mysterious worlds – possible, futuristic, imagined – all of this refers to futuristic theories. The play of the imagination, dedication to the dynamics, movement and variability appear simultaneously here. However, the modern world at the beginning of the 20th century was different than the after-modern world at the turn of the 20th and 21st century that is why not imitation but only a delicate reflection provokes similarities. But maybe it is only a subjective interpretation of the writer…?

The characteristic feature of Krystyna Lipka-Czajkowska’s art is composing a bigger picture from separate ones. She doesn’t paint a big/long painting as a whole but puts smaller fragments together which, at the same time, stay ontologically separate. As if the artist wanted to stress that our reality is created from fragments and that it is impossible to build one, inseparable and closed life line. Everyday everyone of us puts separate pieces together and creates his own identity, being aware of many possible endings. Still we need stability and that is why we continually look for and try to match different pieces finally getting momentary stability of life, art, painting… Lipka-Czajkowska does the same thing with her works. Individual canvas which are important as pieces make a whole but they can be arranged in many different ways thus creating new wholes. When making a whole from fragments we must be careful as it is easy to make a mistake, to go astray. Krystyna Lipka-Czajkowska named her last series “Going astray”.

Like in her previous titles (“Gates”, “Between”) the artists wants to emphasize the moment of crossing the line between the entrance and the exit, and mainly of wandering, which on one hand excites and allures us, but on the other evokes a feeling of anxiety and uncertainty, just like a trace of a different colour left on her works or a small colourful stain meddled in. The calmness of the moment of finding contains in itself the conviction that possible danger exists and at the same time gives us a potential to continue wandering. We wander and search. Everyone of us is a unique modern wanderer on different roads. Intricacies are not straight, beaten tracks. We lose our ways among them hoping to find the right direction – a plan for the next day of our life or the direction of our artistic development. Sometimes these roads come together just like in the case of Krystyna Lipka-Czajkowska’s painting.

Justyna Ryczek
Uniwersytet Artystyczny w Poznaniu